Petrol Ve Doğalgaz
Doğal Gaz
Pek
çok ülkede karada ya da deniz yatağında açılmış petrol kuyularından elde edilen
doğal gaz boru hatlarıyla kentlere taşınır; fabrikalarda, evlerde, ısıtma ve
aydınlatma amacıyla kullanılır. Ham petrolden ayrılan gaz, işlenerek çok kolay
alev alan buharlardan arıtılır. Doğal gazın çoğu bataklık gazı olarak da
adlandırılan metandır. Metan, petrol ve kömürle birlikte bulunur; ama bazen tek
başına da oluşur. 19. yüzyılın başlarında ABD'de keşfedilen doğal gaz
kuyularına "yanar kaynak" denirdi. Petrol arayıcıları önceleri, basıncın
etkisiyle petrolün yüzeye çıkmasını sağlayan doğal gaza önem vermediler.
Yüzeyde petrolden ayrılan gaz bir boruya alınarak borunun ucunda dev bir meşale
gibi yakılırdı. Yalnızca gaz çıkan kuyular ise tutuşturulur ve yıllarca kendi
kendine yanmaya bırakırdı. Ama 1870'lerde ABD'de bu gazdan yararlanmaya yönelik
çalışmalar başlatıldı ve doğal gazın boru şebekesiyle evlere dağıtılması
sağlandı.
Doğal
gaz genellikle yüzeyden binlerce metre derinde, kumtaşı gibi gözenekli bir
kayaç katmanınca tutulmuş olarak bulunur; bu katman, gaz geçirmeyen ve bu
özelliğiyle de doğal gazın kaçmasını önleyen bir başka kayaç katmanıyla
örtülüdür. Doğal gaz aramaları petrol aramalarına benzer biçimde yürütülür.
İngiltere’de doğal gaz aramaları 1930'larda başladı. 1950'lerde İskoçya'da
Edinburgh yakınlarında ve Yorkshire'da küçük yataklar bulundu.
